Thứ Hai, 26 tháng 2, 2024

BỒ CÂU - Thái Ly (T.Vấn và Bạn Hửu )


BỒ CÂU

              Gần đây, tình cờ tôi đọc mấy chuyện về “Chim”, nhưng thật sự rất kinh tâm vì chuyện nói về sự tàn hại, giết chóc những con chim nhỏ bé thật là …tàn bạo. Những câu chuyện đánh động trong tôi hình ảnh xưa cũ, tầm mấy mươi năm về trước. 

             Lần đầu tiên, năm 1971 tôi đi thi Tú Tài, từ Phan Rang ra tận Nha Trang, ở nhờ nhà của vị giáo sư vốn là thầy dạy cô tôi. Người chính gốc miền Bắc, cảm nhận ban đầu: Ông rất khó tính nhưng bà thì rất hiền hoà; tuy nhiên tâm trạng tôi vẫn còn ngại ngùng lắm. Ngay hôm sau, tôi đang ôn bài, chợt nghe ông nói: 

               – Bác K này, đưa bồ câu vào đây. Thịt nấu cháo. 

               – Vâng…

            Nghĩ giận mình tò mò, học không lo mà hay hóng. Tự nhiên quay đầu lại nhìn, cũng vừa khi bà đưa chim vào, chưa kịp thắc mắc: đưa vào làm gì, lẽ ra thịt chim thì làm ở bếp chứ. Trong tích tắc đó, con chim đã nghẹo đầu, chết ngay trên tay ông. Trời ơi, không tin nổi ở mắt mình. Ông bị liệt tay phải do tai biến, còn mỗi tay trái, chỉ tay trái và cũng chỉ bằng hai ngón: ngón cái và ngón trỏ ông đã bóp chết nó trong tay, thật chóng vánh, thật chuyên nghiệp. Bà trao cho ông nó hãy còn đập cánh, ông đưa lại bà…nó xụi cánh ngay đơ, đôi chân còn duỗi dài trong tư thế cố rướn thân lần cuối. Một thoáng rùng mình, tôi sợ và không dám tiếp cận ông từ đó, nhất là khi chỉ ông và tôi, tôi trốn biệt, mắt cứ lấm la lấm lét nhìn chừng cái bàn tay “sát nhân” kia mà sợ…Năm sau, tôi không dám đến nhà ông bà ở nhờ để đi thi nữa…

             Hình ảnh chim bồ câu chết tức tưởi và tức khắc đã gợi nhớ ký ức khác của tôi những ngày còn thơ dại. Nhớ chuyện lại nhớ người: Cô Bảy. Tôi ám ảnh chuyện cô làm thịt lươn vì nỗi sợ hãi của cô; giờ nhớ luôn chuyện cô làm thịt bồ câu. Phải mà “Ai ăn người ấy chịu”, tôi đỡ thương, đàng này lại nghe “Ai sát sinh người ấy chịu” tôi lại càng thương cô. Cô làm lươn là do ông Nội tôi muốn ăn. Cô làm thịt bồ câu là để phục vụ cho đức ông chồng. Món nào cô cũng vừa làm vừa khóc. Lươn sợ theo lươn, bồ câu sợ theo bồ câu. Ông chồng muốn ăn, mà chỉ mỗi cái miệng vừa phán vừa ăn; cô mới là người thực hiện, vừa làm vừa khóc, khóc trong sự sợ hãi và cả lòng nhân ái. Giá mà “cắt tiết” một cái cho xong thì còn đỡ, hoặc “bóp chết” tại chỗ còn đỡ thương tâm, đàng này ông chồng trước khi ra khỏi nhà dặn vói vào: 

              – Bảy đừng cắt tiết, thịt tanh không ngon, bóp cổ chết rồi mới làm lông, làm thịt nấu, bồ câu mới ra ràng đó, ngon lắm. 

           Cô bắt đầu lo, than rằng: làm sao tui bóp cổ đây trời. Nghĩ sao, cô sáng tạo thành: không bóp cổ thì đem thui đỡ ghê hơn. Miễn nó chết là được. Nghĩ là làm, cô bắt chim, tay run rẩy, mang đến cái lò đang cháy hừng hực, tóm cánh, tóm chân rồi…đưa cái đầu bồ câu vào lửa. Chim quằn quại trong tay, cô trân người cố chịu khi sự sợ hãi và lòng trắc ẩn dâng cao, không chịu nổi nữa, cô rụt tay ra, buông thỏng…trời ơi, chim đã chết đâu, cái đầu bé tẹo đã cháy xém mớ lông, lỗ chỗ vừa đen, vừa đỏ vừa phồng dộp đang cố lết, quằn quại, đau đớn…nhưng nó chưa chết, thì phải làm cho chết. Cô ngồi bệt luôn xuống đất, khóc thành tiếng, vừa khóc vừa than: 

               – Trời ơi, nó không chết chắc cô chết quá con ơi! Cô thấy thảm quá con ơi! Sao đây, sao đây nè trời! 

            Cô không biết, thì sao tôi biết? Tôi còn thêm: 

              – Thảm thiệt cô ơi! Giờ thả nó, nó cũng chẳng sống được…cái đầu nó vừa trụi lông vừa cháy xém rồi…(Tôi cũng bắt đầu run và muốn khóc).

            Cô tiếp: 

              – Sao thả được. Lão về mà không có cho lão thì cũng chết. Hu…hu….cô đốt tiếp đây. 

            Vừa nói, cô vừa vói tay tóm lấy con chim, cô run còn hơn lúc đầu, vừa run vừa khóc, vừa than: 

             – Tao cũng sợ lắm, mày chết nhanh đi. Tao lạy mày…

           Cứ vậy, điệp khúc “Trời ơi, tao lạy mày, mày chết giùm đi…” được nhắc đi nhắc lại khá nhiều lần trong nước mắt, nhưng …nó vẫn không chết. 

          Đầu bồ câu được tiếp tục đưa vào bếp lửa, trong tay cô, nó lại giãy giụa, ý chừng muốn thoát ra, cố đưa sâu vào, lửa nóng, lâu, tay cô không chịu nổi… nên cứ lùi ra, đưa vào, người thì vừa thui vừa khóc, tôi nhìn mà nôn cả ruột, chẳng biết sao, vì trong tay cô, chân, cánh nó vẫn còn cựa quậy, có nghĩa là nó chưa chết…Đuối, sợ, hay nóng tay không biết, cô bèn buông tay, con chim nằm luôn trong bếp. Ôi trời, cả cô cả cháu thụi lùi ra sau hoảng loạn…Bởi vì, bồ câu chưa chết, thả nó ra, đương nhiên nó nằm giữa than hồng, nóng,  nó giãy giụa vậy là…khói lửa, tro than bay lên, lông nó bắt lửa, bốc thành lửa ngọn… cuối cùng nó nằm yên chịu chết. Đem được nó ra, thật vô cùng bi thảm… Chim chết rồi qua màn nhổ lông, trời ơi, nhổ gì mà nhổ, lột da thì có, thịt nó chín bỏng cả rồi, túm lông giựt lên theo sau là mảng da mỏng manh, lộ ra mảng thịt hồng hồng rươm rướm máu, nhìn thảm không chịu được. Tôi rướm nước mắt, cô khóc thật sự, vừa khóc vừa kể:

               – Tao chịu không nổi mà phải làm, mày chết đi kiếp khác đừng oán tao, tại “thằng kia” đòi ăn, chớ tao thề tao không ăn đâu. 

Cô vừa nói vừa khóc thảm thương gấp bội, nước mắt tôi đã chảy thành dòng, tôi ghét hùa ông chồng cô. Món ăn cuối cùng cũng lên mâm. 

            Người ăn, chắc hẳn là ngon, vì chồng cô rất đam mê món “bồ câu ra ràng”, cô lại là người thừa kế tài nấu nướng của bà Nội tôi mà, lâu mới mua được một con ông đâu biết cảnh thảm thương kia. Riêng người làm và chứng kiến là cô với tôi thì chắc vài mươi năm sau mới nguôi nỗi sợ và thương cảm…

     ThaiLy

 

Chủ Nhật, 25 tháng 2, 2024

ĐỔI MÀU , VẪN CHỜ ... - Ngô Kế Đang.

ĐỔI MÀU
 
Cứ ngỡ rằng sau chiến tranh thảm khốc
Người thương người, vì chết hụt, còn đây
Có ngờ đâu lại đổi thay sâu độc
Mở mồm to , cá mập nuốt chừa ai !
Cuộc chiến này sao mà dai dẳng quá
Dẹp tuy nhiều, nào nó đã vơi đâu ?
Cứ như bệnh trị dài lâu, kháng thuốc !
Khổ dân đen , bạc nhược sẽ chết mau !
Liều nhỏ giọt chẳng khác nào nuôi bệnh
Liều mạnh hơn , nó chết , lệnh chưa ban
Chuộc mạng được thì còn gì nhân tính ?
Chết bao người , tiền thay mạng , bình an !
Tết cứ đến, cứ qua , ngàn trăn trở
Hoa tràn đầy, lòng chẳng thấy Tết đâu !
Đời sống thực mà biết bao tạm bợ
Bởi đổi màu , nào ai biết ra sao ?
 
9g12.21/02/2024.
Ngô Kế Đang.

2./ VẪN CHỜ ...
 
Nếu đời sống được trăm năm
Thì ta gần đến bảy lăm tuổi rồi
Chỉ còn một góc tư thôi
Ít thì ít thật, eo ôi khá dài
Một năm: ba sáu lăm ngày
Hai lăm năm nữa hắn thay đổi nhiều
Mong rằng già bớt nói điêu
Trẻ không háo thắng, làm liều hại thân
Mong rằng bỏ thói công thần
Chút công trạng nhỏ, coi dân tầm thường
Mong rằng đời hết nhiễu nhương
Sạch phường gian trá, người thương yêu người
Mong rằng Xuân vẫn đẹp tươi
Bốn mùa hoa nở , người người hoan ca
Mong rằng ta vẫn là ta
Sống đời đáng sống, đầy hoa an bình
7g25. 22/02/2024.

 
Mời Xem :


THẦY TÔI / KARAOKE - Trương Quang Lộc

 THẦY TÔI



Hoa và Mùa Xuân trong Thi Ca Việt (Khảo Cứu)

1.Dẫn Nhập. Trong thi ca Việt, nhiều thi sĩ, nhạc sĩ đã gửi gắm lòng mình qua những sự vật thường gặp, khi thì loài cây, khi thì đóa hoa hoặc các bức tranh tâm lý từ ghen tuông đến người yêu, tình dang dở v.v..

       Các nhà thơ, nhà viết nhạc thường nhạy cảm hơn người thường và họ lại có khả năng dùng giai điệu hay hình ảnh, màu sắc để diễn tả tâm tình và ý tưởng của mình theo phong cách nghệ thuật, và nhờ đó dễ gây xúc động nơi người đọc, người nghe. Nhan nhản trong các bài hát, ta bắt gặp hoa ngọc lan, hoa tigôn, hoa cúc, hoa mai, hoa đào, hoa quỳnh v.v.

       Cây cũng vậy có mặt trong ca dao, thơ, nhạc, từ cây cau, cây khế, cây xoài, cây nhãn, cây gạo…Tình yêu trong trắng, tình yêu học trò, tình dang dở, tình đơn côi… đều lấy hoa làm biểu tượng vì thi ca Việt Nam đầy hoa, từ hoa thường gặp ven lề đường như hoa trinh nữ, hoa sim miền đồi núi Trung Việt cho đến các loài cây cảnh quanh vườn như dàn hoa thiên lý, hoa thạch thảo, hoa tigôn hoặc quanh sân trường như hoa phượng.

Nhiều thành ngữ có chữ hoa như nước chảy hoa trôi, bèo dạt hoa trôi.

       Nhiều sách có tựa đề có chữ hoa như Bùi Tín với Hoa xuyên tuyết, Nguyễn Chí Thiện với Hoa địa ngục, Hoàng Văn Chí với  Trăm hoa đua nở trên đất Bắc nói về Nhân Văn giai phẩm v.v.

       Vào những ngày sum họp bà con, gia đình, bạn bè trong những dịp đầu Xuân, luôn luôn có hoa: hoa ở phòng khách, hoa trên bàn thờ vì hoa mang nhiều ý nghĩa. Ngoài các hoa đặc trưng của ngày Tết như hoa mai, hoa đào, còn có nhiều loại hoa tươi khác, đa dạng về hình thù, màu sắc, vv… Hoa thì nhiều loại: có màu hồng, màu đỏ, màu tím (Màu tím hoa sim), hồng đậm, hồng lợt, có hoa màu trắng vv…

       Nhiều cây cho hoa mỗi năm một lần (fleurs annuelles), hoặc hai năm mới cho hoa (bisannuel), có cây trồng bằng củ (bulbe) như hoa cây Iris, cây tulip nhưng cũng có cây gieo bằng hạt.

2.Mùa Xuân. Một năm có bốn mùa: Xuân, Hạ, Thu, Đông. Sau mùa Đông lạnh lẽo thê lương là mùa xuân lại đến tươi trẻ với những nụ hoa, những cành lá bắt đầu mọc lại. Nhưng khi ta đang là mùa xuân ở Canada thì ở Australia thuộc Nam bán cầu lại là mùa Thu. Trong thiên văn học thì mùa xuân bắt đầu từ xuân phân (khoảng ngày 21 tháng 3 ở Bắc bán cầu va ngày 23 tháng 9 ở Nam bán cầu) và kết thúc vào lúc hạ chí (khoảng ngày 21 tháng 6 ở Bắc bán cầu và 21 tháng 12 ở Nam bán cầu).

       Vào mùa xuân khí trời ấm áp hơn nên có dịp lễ Thanh Minh:Thanh minh trong tiết tháng ba Lễ là tảo mộ, hội là Đạp Thanh

Gần xa nô nức yến anh,
Chị em sắm sữa bộ hành chơi xuân

        Thế nào là ngày xuân phân? Đó là lúc ngày và đêm dài bằng nhau. Thực vậy, vào Đông thì ngày chưa đi đã màn đêm u tối, ngày ngắn đêm dài và hết ngày xuân phân thì ngày dài ra có nghĩa mặt trời vẫn còn chiếu sang, có chỗ 9 giờ đêm, 10 giờ đêm trời vẫn sáng. Và vì có tác động của ánh nắng nên hiện tượng quang hợp mạnh hơn, nên cây cối đâm chồi nẩy lộc nhanh hơn, mạnh hơn:

Xuân vừa về trên bãi cỏ non
Gió Xuân đưa lá vàng xuôi nguồn
Hoa cười cùng tia nắng vàng son
Lũ ong lên đường cánh tung tròn

      Nhà nhạc sĩ Tuấn Khanh cũng đồng cảm với tạo vật nên mới thốt ra trong bài Mùa Xuân đầu tiên:

Anh ơi! Xuân đến bên thềm rồi nhắp rượu hồng vơi đi
Hết rồi mùa chia ly cho tình Xuân vừa ý
Xin yêu thương đến đôi bạn hiền để xóa hết cô đơn
Rồi quyến luyến nhau hơn cho người em thôi giận hờn.
Xuân nay ta chúc cho mẹ già vui vườn cà thêm hoa

       Vui ruộng đồng bao la tóc bạc phơ đẹp quá Xin yêu thương đến vơi hận thù để tiếng hát hôm nay

Người chiến sĩ mơ say bên đàn trẻ bé thơ ngây.
(YouTube Mùa Xuân Đầu Tiên của NS Tuấn Khanh

   Sau mùa Đông tuyết rơi nặng nề, ít khi gặp nhau, ai ở nhà nấy nhưng đến mùa xuân với đàn chim én trở về báo hiệu xuân đến nên nhiều họp mặt của cộng đồng, của bạn bè gần xa, đúng như lời nhạc của Văn Phụng:

Xuân đã về, xuân vẫn mơ màng trong nắng vàng,
khắp chốn tiếng reo vạng Xuân đã về,
xuân vẫn huy hoàng trong gió ngàn mừng đón xuân sang
Vui mùa xuân năm nay gần nhau, Nhớ khi xưa lúc ngây thơ,
cầm tay hỏi nhau ngẩn ngơ, đến bao giờ đón xuân mơ

      Xuân đã sang nâng phím đàn cùng hát ca, trong gió ngàn mừng đón xuân sang Mừng một ngày gần nhau, cùng mừng xuân mới

Vui mùa xuân năm nay gần nhau,
nhớ khi nào lúc ra đi, cầm tay hẹn cau chờ nhau,
đến bến cầu, nắng xuân sau

Xuân đã sang nâng phím đàn cùng hát ca, trong gió ngàn mừng đón xuân sang Mừng một ngày gần nhau, cùng mừng xuân mới

Vui mùa xuân năm nay gần nhau, nhớ khi nào lúc ra đi,
cầm tay nhìn nhau, cùng mơ ước, mơ xuân đến bao lần

       Xuân đã sang nâng phím đàn cùng hát ca, trong gió ngàn mừng đón xuân sang Mừng một ngày gần nhau, cùng mừng xuân mới

       Người tình chúc nhau trong mùa xuân như trong thơ phổ nhạc: Anh cho em mùa xuân, thơ Kim Tuấn, nhạc Nguyễn Hiền

Anh cho em mùa xuân nụ hoa vàng mới nở, chiều đông nào nhung nhớ
Đường lao xao lá đầy chân bước mòn vỉa phố mắt buồn vin ngọn cây
Anh cho em mùa xuân, mùa xuân này tất cả lộc non vừa trẩy lá
Lời thơ thương cõi đời bầy chờ
im lùa vạt nắng trong khói chiều chơi vơi
Đất mẹ đầy cỏ lúa đồng xanh xa mấy mùa
Ngoài đê diều căng gió thoảng câu hò đôi lứa
Trong xóm vang chuông chùa trăng sáng soi liếp dừa
Con sông dài mấy nhánh cát trắng bờ quê xưa
Anh cho em mùa xuân trẻ nô đùa khắp trời Niềm yêu đời phơi phới
(̣YouTube Anh Cho Em Mùa Xuân của Nguyễn Hiền)

        Cách nay hơn nửa thế kỷ, nhạc sĩ La Hối cũng có một ca khúc đầy ngẫu hứng “Xuân và Tuổi trẻ” với những ca từ tươi vui rất sảng khoái ca ngợi mùa Xuân: “Ngày thắm tươi bên đời Xuân mới. Lòng thắm say bao nguồn vui sống. Xuân về với ngàn hoa tươi sáng. Ta muốn hái muôn đóa hồng. Ta muốn luôn cười với hoa…”. Rồi tiếp theo là điệp khúc với nhịp điệu dồn dập, hân hoan của tuổi trẻ chào Xuân:

“…Vui sướng đi cho đời tươi sáng. Vui sướng đi cho lòng thêm tươi.
Ta ca lên đón mừng Xuân mới.
Ta hát ca cho lòng thêm hăng hái.
Hát vang lên lên lời ca thắm tươi …
(YouTube Xuân Và Tuổi Trẻ của La Hối

5045 1 HoaVaMuaXuanTCTung
Áo dài hoa anh đào

     Mùa xuân hoa bắt đầu nở. Vào ngày Tết, ngoài Bắc có hoa đào; ta nhớ ngay thơ của Vũ Đình Liên:
Mỗi năm hoa đào nở
Lại thấy ông đồ già
Bày mực tàu, giấy đỏ
Ngày tết ở miền Bắc, nhà nhà đều có cành đào (Malus sp.) khoe sắc trong nhà.
Nếu miền Bắc có hoa đào thì trong Nam cũng có hoa mai (Ochna).    

5045 2 HoaVaMuaXuaTCTung

       Một bình hoa tươi dịp Tết sẽ đem lại cho nhà đẹp hơn, may mắn hơn cũng như tạo niềm vui cho cả gia đình trong những ngày đầu năm mới sum vầy. Ta hãy điểm qua vài loài hoa tượng trưng dịp Xuân về:

5045 3 HoaVaMuaXuanTCTung

– Hoa hồng: trong những giống hoa hồng thì hồng lửa là giống hồng được trồng khá phổ biến ở các nhà vườn ở Sa Đéc.

– Hoa mồng gà (Celosia argentea) là một loài thực vật có nguồn gốc vùng nhiệt đới, Châu Á, Châu Phi, và Trung Mỹ, thuộc họ Amaranthaceae. Rất nhiều loài đã được lai giống cho ra những loài với những hình dạng và màu sắc khác nhau, rực rỡ, rất ngoạn mục được trồng làm cây cảnh bởi những gié hoa, và đôi khi trồng trong vườn cây rau cải, cho những lá ăn như rau dền, hay trồng cho hạt. Một vài loài mọc hoang như là cỏ dại trong những cánh đồng canh tác.

5045 4 HoaVaMuaXuanTCTung
Áo dài hoa hồng

– Hoa bông ổi (Lantana camara), còn được biết đến với tên gọi hoa ngũ sắc, với nhiều sắc màu tươi sáng như vàng, cam, tím, đỏ hay trắng tinh khôi

– Hoa hải đường.  Truyện Kiều có câu: Hải đường lả ngọn đông lân, Giọt sương gieo nặng cành xuân la đà

hoặc: Hải đường mơn mởn cành tơ, Ngày xuân càng gió, càng mưa càng nồng

5045 5 HoaVaMuaXuanTCTung

là nhắc đến loại hoa này, loài hoa mang vẻ đẹp tuyệt vời, mong manh nhưng vô cùng quyến rũ. Chùm hoa sắc đỏ, hồng, vàng tinh khôi. Tên khoa học là Camellia amplexicaulis, một loài thực vật hạt kín thuộc chi Trà (Camellia).

5045 6 HoaVaMuaXuanTCTung

5045 7 HoaVaMuaXuanTCTung

-Hoa mẫu đơn (Pivoine) là loài hoa tượng trưng cho sự giàu sang phú quý, ngày xuân gia đình xum họp, nếu trong nhà đặt chậu hoa mẫu đơn, loài hoa vương giả chắc chắn xuân này gia chủ cũng những vị khách sẽ có những kỷ niệm khó phai bên những bông hoa được coi là ‘quốc sắc thiên hương’ này. Hoa này là quốc hoa của Trung Quốc.

– Hoa đồng tiền là loại hoa tượng trưng cho tiền tài, những bông hoa đồng tiền mang lại ước vọng về một năm mới tài lộc và thịnh vượng.

– Hoa cúc (chrysantheme) nhẹ nhàng và thanh thản là một trong những loài hoa nở rộ trong dịp tết Nguyên Đán. Sắc hương của nó tuy giản dị nhưng làm say lòng người. Ngoài ra, loại hoa này còn tươi rất lâu.

5045 8 HoaVaMuaXuaTCTung
Càng sâu nghĩa bể, càng dài tình sông (Truyện Kiều)

       Cúc trồng làm cây cảnh thuộc chi Chrysanthemum. Một số loài cây còn được sử dụng làm vị thuốc trong y học cổ truyền như cúc hoa vàng Chrysanthemum indicum. Hoa cúc trắng là loài hoa biểu tượng cho sự duyên dáng và lòng hào hiệp. Những cành cúc trắng muốt mang lại vẻ nhẹ nhàng và thanh thản cho những ngày cuối năm bận rộn: 

Sen tàn, cúc lại nở hoa
Sầu dài, ngày ngắn, đông đà sang xuân (Kiều)

5045 9 HoaVaMuaXuanTCTung

– Hoa cúc trắng là loài hoa biểu tượng cho sự duyên dáng và lòng hào hiệp. Hoa cúc có nhiều màu, nhưng nhạc sĩ Ngô Thụy Miên nhắc đến cúc màu vàng:  Áo nàng vàng, anh thường yêu hoa cúc Áo nàng xanh, anh mến lá sân trường Sợ thư tình không đủ nghĩa yêu đương Anh pha mực cho vừa màu áo Em

5045 10 HoaVaMuaXuanTCTung

Cây Cúc là một trong 4 cây cảnh: tùng, cúc, trúc, mai..
Một nhà sum-họp trúc mai
- Trạng nguyên – loài hoa mang ý nghĩ sự đỗ đạt

5045 11 HoaTrangNguyenThaiCgTung

GS Thái Công Tụng

Nguồn :http://thukhoahuan.com/index.php/kho-cu/22523-hoa-va-mua-xuan-trong-thi-ca-vi-t-kha-o-cu-u

Thứ Bảy, 24 tháng 2, 2024

Kính Mời Đọc: TRĂNG NGUYÊN TIÊU- Thơ Songquang Và Họa 9 Bài )


 Rằm tháng giêng ngày lễ lớn trong năm của Phật Giáo đó là ngày lễ hội “Tết Nguyên Tiêu” và sẽ có trăng sáng nên SQ vội gởi đến quý thi hữu bài thơ “ Trăng Nguyên Tiêu” để xem và nếu có cảm hứng xin chia sẻ thành thật cạm ơn và chúc sức khỏe 


TRĂNG NGUYÊN TIÊU

Vầng trăng rực rỡ Tết Nguyên Tiêu
Ánh sáng lung linh dáng diễm kiều
Trải xuống trần gian làm dạ cảm
Chiếu trên cảnh vật khiến lòng xiêu
Xuân hồng vẫn đó thương vô hạn
Tết thắm còn đây nhớ thật nhiều
Khấn nguyện an bình cho cõi thế
Đêm rằm mở hội biết thương yêu
songquang 
20240224

HỌA 1  :RẰM THƯỢNG NGƯƠN

Tháng Giêng nguyệt rạng đón Ngươn Tiêu
Muôn thuở Hằng Nga dáng mỹ miều (diễm kiều)
Đất khách Tết về còn lạnh lắm
Quê mình Xuân đến có vui nhiều?
Tài không chuyển thế, lòng già nản
Lực bất tòng tâm, gối lão xiêu!
Ngước mắt dõi nhìn trăng diệu vợi
Chau mày chạnh nghĩ tuổi còn yêu?
DUY ANH
02/24/2024

HỌA 2 :     TRĂNG NGUYÊN TIÊU

Rực rỡ tng không ánh bích tiêu,
Lung linh bóng nguyệt mơi miều.
Thuyền quyên cung Quảng trông càng đẹp,
Ngọc thố, thiềm thừ ngắm cũng xiêu.
Lễ hội lắm nơi, buồn lữ thứ...
Hoa đăng khắp chốn, nhớ quê nhiều...
Hằng mong thế giới thôi binh biến,
Trăng sáng Nguyên Tiêu mãi đáng yêu ! 
                                         Đỗ Chiêu Đức
                                         02-24-2024
                                 Rằm tháng Giêng Giáp Thìn
 
HỌA 3 :MẸ DẶN CON GÁI 

Nắng mới còn Xuân ngắm bích tiêu (*)

Gió hiu hiu thổi chẳng cần miều (**)

Mang giầy thả bước thì xinh lắm,

Đánh phấn thoa son sẽ đẹp nhiều.

Khép nép khiêm nhường, đình cũng đổ,

Dịu dàng lễ độ, quán đành xiêu.

Ra đường nhã nhặn, thân con gái

Có thế thì ai ai cũng yêu!

 

Chú thích:

(*) bích tiêu 碧霄 = Trời xanh. vd: Thất tịch kim tiêu khán bích tiêu, Khiên Ngưu Chức Nữ độ Hà kiều (Lâm Kiệt) [ nguồn: Hán Việt Từ Điển Trích Dẫn]

 

(**) Miều = 1- khăn phủ trên bài vị. 2= tiếng nôm thổ ngữ là cái Mũ. Vd: Đội miều cho khỏi nắng (Nguồn: Đại Từ Điền Tiếng Việt)

Đỗ Quang Vinh 

phụng họa
24-2-2024
 
HỌA 4 : HỘI NGUYÊN TIÊU.
 
Ngày rằm tháng một hội Ngươn Tiêu
Chị Nguyệt xinh thay tợ dáng Kiều
Rực rỡ đêm trăng mơ mộng đẹp
Lung linh tối Nguyệt ý tâm xiêu
Chùa Đình náo nhiệt người vô tận
Đền Miễu xôn xao khách rất nhiều
Ước nguyện thanh bình cho thế giới
Nhân tình vạn nẻo chất niềm yêu.
LAN.
(24/02/2024)
 
HỌA 5 : TRĂNG RẰM THÁNG GIÊNG

Trăng rằm dát bạc sáng vườn tiêu
Lấp ló bóng râm một dáng kiều
Háo sắc trường tồn nung mắt ngẩn
Mê tình bất diệt khiến hồn xiêu
Xuân trong huyết quản tuôn trào mãi
Tết giữa buồng tim chất chứa nhiều
Dưới nguyệt lung linh nàng múa hát
Lòng nhìn rạo rực, thế là yêu.
Lý Đức Quỳnh
Rắm Giêng Giáp Thìn-24/2/2024
 
HỌA 6 :LÃNG TỬ HÔN TRĂNG

[Nđt Bvđâ]

 

Giữa buổi trăng rằm rạng bích tiêu

Hằng Nga dáng vẻ thật yêu kiều

Đào nguyên chú cuội nào thông hiểu

Đảo ngọc bao chàng đã mến yêu

Trỗi nhạc đa tình hoa chẳng thiếu

Khoèo xuân lãng mạn bướm luôn nhiều

Tươi cười nguyệt múa ngời thân liễu

Lãng tử hôn nàng suối mộng xiêu…

Đức Hạnh

25 02 2024

 

HỌA 7 : TẾT NGƯƠN TIÊU 

 
Tháng Giêng Rằm đến Tết Ngươn Tiêu 
Trăng sáng Hằng Nga rõ dáng miều 
Đôi mắt xinh xinh buồn đẫm lệ 
Thương ôi trần thế cảnh tàn xiêu 
Putin Nga đỏ lòi đuôi cọng 
Xâm chiếm Ukraine dân chết nhiều 
Cầu nguyện Giáp Thìn yên tiếng súng 
Nhơn sanh bớt khổ thắm tình yêu …
                        Yên Hà 
                      25/2/2024 
 
HỌA 8 :TẾT NGUYÊN TIÊU

 

Trời Rằm Thìn Giáp Tết Nguyên Tiêu,

Trăng sáng long lanh bóng đại kiều. 

Trần thế rỡ ràng mừng nguyệt cảm,

Tương giang man mát đượm hồn xiêu !

Thuyền tình lơ lững vào cơn mộng,

Tơ liễu là đà gợn nét yêu !

Ta đứng bên bờ sông dạ nhớ…

Tương tư ngày cũ thiết tha nhiều !

     Liêu Xuyên




HỌA 9: ĐÊM NGUYỆN CẦU

Dựa gốc một mình trí lãng tiêu,
Cuội ngơ ngẩn nghĩ dáng yêu kiều.
Dung nhan tưởng đến ai mê mẩn,
Nét mặt tâm hồn ngỡ dạt xiêu.
Nàng đã đi đâu vơi bóng nhạt?
Chàng ôm tơi tả nhớ thương nhiều.
Tháng Giêng Rằm đến an bình khấn:
Thế giới muôn người biết cái yêu!
*
Nghĩ tình thương Cuội biết bao nhiêu!!
HỒ NGUYỄN (24-02-2024)


TRĂNG VÀ SAO - Nguyễn Đức Tùng


Đêm 14 tháng 2, 2024, đi làm về lúc 10 giờ tối, mở cửa garage băng qua vườn vô nhà thì tôi nhìn thấy mặt trăng. Trong thành phố, không phải khi nào bạn cũng nhìn thấy nó. Trăng đêm nay không tròn nhưng sáng đẹp, nếu chỉ có vậy thì không hiếm. Tôi dừng lại, ngẫm nghĩ, có một điều gì khác. Tôi nhận ra Mộc tinh di chuyển tới rất gần mặt trăng, tiếng Anh gọi là kissing. Đây là một giao hội lâu lâu mới có một lần. Tôi chụp được cái hình, chỉ tiếc là mặt trăng hơi tối. Mộc tinh, hay sao Mộc, Jupiter, không phải là sao mà là hành tinh lớn nhất trong thái dương hệ, sau nó là sao Thổ, Saturn. Nhưng trên bầu trời lúc nào bạn cũng nhìn thấy hai sao sáng nhất, đi vương vấn với mặt trăng là sao Mộc và sao Kim, hoàn toàn có thể thấy bằng mắt thường, còn các sao khác như sao Thổ, sao Hỏa, sao Thủy, lâu lâu tôi mới thấy chúng. Tuy vậy tôi ngạc nhiên khi nào cũng thấy sao Mộc gần mặt trăng, mang điều này hỏi một đứa bạn là tiến sĩ vật lý, hắn lắc đầu bảo không có chuyện đó. Lạ thật. Vậy mình có duyên với sao Mộc, tôi nghĩ. Sao Mộc lớn gấp 11 lần trái đất, và trái đất lớn gấp 4 lần mặt trăng. Mặt trăng cách xa trái đất khoảng 400 ngàn cây số, nhưng sao Mộc cách chúng ta đến 700 triệu cây số, tức là 1. 7 ngàn lần. Trong vũ trụ bao la, ba thiên thể rất ít khi gặp nhau trên một đường thẳng, tuy nhiên trái đất, mặt trăng và một trong các hành tinh sao Mộc, sao Thổ, sao Hỏa, lại hay gặp nhau. Mộc tinh đẹp, một mình có đến bốn mặt trăng, diễm lệ không kém gì cái vòng nổi tiếng của sao Thổ. Một trong bốn mặt trăng ấy, mặt trăng Io, các nhà khoa tin rằng có thể có sự sống. Mặc dù là một trong những thiên thể nóng nhất hệ Mặt trời với hàng trăm miệng núi lửa, vệ tinh Io này của sao Mộc có thể là nơi sinh sống của các vi sinh vật ngoài hành tinh. Nếu thế thì đây là một sự sống khác, không phải carbon.

Người ta bảo rằng đêm 14 Valentine, lúc sao Mộc gặp mặt trăng cũng là lúc sao Thổ đi ngang qua chúng, nhưng tôi không nhìn thấy nó, trong khi đó sao Kim, sáng nhìn rõ nhưng nằm rất xa bên trái. Tôi ít khi nhìn thấy sao Thủy bằng mắt thường, chỉ thấy được nó trong kính viễn vọng. Sao Mộc là hành tinh đứng thứ năm và lớn nhất trong thái dương hệ có khối lượng bằng một phần ngàn của mặt trời, di chuyển trên một quỹ đạo rất xa mặt trời với chu kỳ gần mười hai năm. Cái tên Jupiter là tên của đấng thần linh trong thần thoại Hy lạp và La Mã. Sao Mộc được xem là lớn tuổi nhất trong thái dương hệ, hình thành một triệu năm sau mặt trời và năm mươi triệu năm trước trái đất chúng ta. Sao Mộc hầu hết chứa khí Hydrogen và Helium, có khối lượng gấp 300 lần trái đất, nó phóng ra nhiệt lượng lớn hơn là thu nhận từ mặt trời và quá trình này làm nó co nhỏ lại một milimet một năm. 

Một milimet trong thiên văn học là rất lớn, vì hiện nay sao Mộc có kích thước bằng một nửa so với lúc nó sinh ra. Lớp khí quyển bao bọc sao Mộc có màu vàng và màu nâu do những đám mây ammonia và nước. Mộc tinh tự xoay quanh nó rất nhanh chỉ mất mười giờ, thường nằm đối diện với sao Hỏa, vì dễ tìm nên tôi dùng nó để tìm sao Hỏa. Galileo nổi tiếng của chúng ta đã tìm ra bốn mặt trăng của Mộc tinh. Những mặt trăng này tròn trịa, xinh đẹp, và không khác lắm so với mặt trăng của chúng ta. Nếu được đứng trên bề mặt của Mộc tinh, bạn sẽ thấy bốn mặt trăng này sáng rực trên bầu trời. Đó sẽ là một cảnh tượng tuyệt đẹp.

Nhưng dù sao tôi vẫn tin rằng không thể có một vệ tinh nào trong vũ trụ đẹp hơn chị Hằng của chúng ta. Trong thái dương hệ, mặt trăng lớn thứ năm so với các vệ tinh khác, kích thước bằng một phần tư trái đất, khoảng cách đến trái đất gần 400,000 cây số, ánh sáng đi 1. 3 giây. Sức hút của mặt trăng chỉ bằng một phần sáu trái đất vì vậy bạn có thể nhảy lên rất cao, cú nhảy của bạn có thể lên tới ba mươi mét hoặc hơn. Bạn muốn nhảy lên ba mươi mét hay chỉ một mét như trên trái đất? Tôi thì chỉ thích nhảy một mét như trên trái đất. Tôi không biết làm gì với chiều cao hơn thế nữa. Hay là nhảy lên vai người khác?

Trên bề mặt của mặt trăng không thể có nước ở thể lỏng nhưng có thể tồn tại những túi nước đóng băng. Mặt trăng bay quanh trái đất mất khoảng 29.5 ngày và quay trên một quỹ đạo hơi bị lệch làm cho tác động của thủy triều không cân đối. Mặt trăng lúc nào cũng nhìn về trái đất bằng một khuôn mặt duy nhất, như người đàn bà chung thủy nhìn chồng mình, nếu như anh ta cũng có đức tính ấy, nhưng hầu hết thì không. Quỹ đạo và vòng quay của nó đã được khóa, không phải mặt trăng nào trong vũ trụ cũng thế cả. Năm 1958, phi thuyền Luna I của Liên Xô bay đến gần mặt trăng, sau đó khi thuyền Luna II đổ bộ. Năm 1969, lần đầu tiên con người đặt chân lên đó, với Apollo 11 của Mỹ. Nhân loại tin rằng mặt trăng có ảnh hưởng đến đời sống con người, chu kỳ của mặt trăng ảnh hưởng đến mùa màng và đời sống tinh thần, nguyệt là tháng, nguyệt cũng là trăng. Trăng sáng làm lòng phụ nữ rối bời, bạn không cần nghiên cứu y khoa thì cũng biết thế.  Mối lương duyên giữa mặt trăng và sao Mộc lâu lâu lại xảy ra một lần. Nhà văn Alice Munro có một truyện ngắn nổi tiếng: Những mặt trăng của Mộc tinh (the Moons of Jupiter) nói về một người phụ nữ, đứa con gái của mình, và người cha bị bệnh tim nằm trong bệnh viện. 

Đôi khi chúng ta không nhìn thấy những điều đang tới sắp mang lại hạnh phúc cho chúng ta. Thuở bé những đêm trời trong sáng tôi nhìn lên bầu trời. Tôi nằm trước sân nhà, trên những nống bắp và đậu phơi khô của mẹ tôi, trên những đống rơm ngày mùa trâu đạp tưa ra, thức đến khuya không thấy mệt vì không khí mát mẻ, trong lành, lắng nghe hơi thở của đất, câu chuyện của những vì sao. Bạn lắng nghe chúng, bạn không chắc có hiểu được gì không, tôi cũng không biết chúng có ích lợi gì cho đời sống của chúng ta hôm nay, nhưng nếu đêm đêm không có những người ngước mặt nhìn lên sao trời trong một thành phố chộn rộn thành phố ấy thật cô độc.

Nguyễn Đức Tùng (Tiệp Ký)

 

Thêm 4 vấn đề sức khỏe ở người cao tuổi, chớ coi thường!- Khuê Nguyên ( Báo Thanh Niên )

Khi chúng ta già đi, chúng ta trở nên khôn ngoan hơn, nhưng về mặt sức khỏe , chúng ta cũng trở nên phức tạp hơn.

100 người 70 tuổi sẽ có nhiều điểm khác biệt nhau. Gien, môi trường sống, hoàn cảnh kinh tế, trình độ học vấn, hành vi của từng người - đặc biệt là tập thể dục, dinh dưỡng, hút thuốc, rượu bia… - tất cả những yếu tố này đều ảnh hưởng đến sức khỏe của bạn và khả năng mắc bệnh ở độ tuổi 70 trở lên.
Dưới đây là một số vấn đề sức khỏe phổ biến nhất mà những người ở độ tuổi 70 hay gặp phải và một số gợi ý về cách tránh hoặc giảm ảnh hưởng của chúng.
Trong bài viết 4 vấn đề sức khỏe phổ biến nhất ở người cao tuổi, chúng tôi đã đề cập đến 4 vấn đề đầu tiên. Bài viết này nói về vấn đề sức khỏe phổ biến nhất tiếp theo ở độ tuổi 70.

1. Không kiểm soát được lượng đường trong máu

Chế độ ăn Địa Trung Hải

Shuttertock

Một xu hướng mới đáng lo ngại là số người ở độ tuổi 70 được chẩn đoán mắc bệnh tiểu đường lần đầu tiên.
Các bác sĩ cũng phát hiện ra rằng việc kiểm soát chặt chẽ lượng đường trong máu của bạn (hemoglobin A1c) ở người lớn tuổi đôi khi dẫn đến mức đường huyết thấp quá mức, cũng có thể là quá cao.
Một mặt, điều quan trọng là phải kiểm soát lượng đường trong máu và cái được gọi là hemoglobin A1c của bạn để giảm khả năng ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe đối với thị lực, thận hoặc thần kinh của bạn (một tình trạng được gọi là bệnh thần kinh - khi bạn không thể cảm thấy bàn chân của bạn hoặc bạn bị đau ở bàn chân của bạn và với bệnh tiểu đường không kiểm soát, nó thậm chí có thể dẫn đến cắt cụt chi), theo Eat This, Not That!
Nhưng bạn cũng muốn tránh các biến chứng của lượng đường trong máu quá thấp, có thể gây ngất xỉu, gãy xương hoặc tổn thương não.
Lưu ý: Để giảm nguy cơ phát triển bệnh tiểu đường ở độ tuổi 70, hãy duy trì một chế độ ăn uống lành mạnh và hoạt động thể chất nhiều. Cả hai điều này đều giúp giữ cân nặng của bạn ở mức khỏe mạnh.
Béo phì, xét cho cùng, có liên quan đến sự phát triển của bệnh tiểu đường.

2. Khiếm thính

Tần suất mất thính giác tăng lên ở những người ở độ tuổi 70 và nhiều người đánh giá thấp mức độ tàn phá của điều này.
Các nghiên cứu cho thấy rằng bản thân suy giảm thính lực là một yếu tố nguy cơ của chứng sa sút trí tuệ, trầm cảm và các bệnh lý khác.
Thế hệ đang lớn lên luôn đeo tai nghe được cho là sẽ gặp vấn đề thậm chí còn lớn hơn là mất thính lực trong những năm tới.
Điều quan trọng là phải thực sự nhận ra tầm quan trọng của thính giác đối với chất lượng cuộc sống. Nó là một yếu tố quyết định chính của sự cô lập xã hội.
Lưu ý: Thứ nhất, hãy đảm bảo rằng bạn không có ráy tai. Điều thứ hai là đi kiểm tra thính lực. Nếu máy trợ thính được khuyến nghị, hãy nhận biết rằng chất lượng máy trợ thính đang được cải thiện rõ rệt; đây không phải là máy trợ thính của thời... đã lâu.
Nên mua máy trợ thính chất lượng tốt nhất mà bạn có thể mua được. Hãy nhớ rằng bạn phải kiểm tra và có thể cần thăm khám lặp lại để điều chỉnh chúng nhằm đảm bảo chúng hoạt động bình thường.
Những người không đủ tiền mua máy trợ thính có thể thấy rằng các thiết bị nghe cũng có thể hữu ích và chúng rẻ hơn rất nhiều.
Một số, đặc biệt hữu ích trong các tình huống như trò chuyện một đối một ở một nơi tương đối yên tĩnh, có thể được mua với giá khoảng 50 USD.

3. Loãng xương

Khi chúng ta già đi, chúng ta mất mật độ xương, và một tình trạng gọi là loãng xương, xương yếu đi, có thể xảy ra. Nó khiến bạn (đặc biệt là phụ nữ) có nguy cơ bị gãy xương.
Mặc dù sau mãn kinh là một trong những yếu tố nguy cơ lớn nhất gây loãng xương, nhưng tình trạng mất xương có thể ảnh hưởng đến bất kỳ ai.
Trong khi ở độ tuổi 20, bạn tạo ra xương mới vài năm một lần, đến khi bạn đến tuổi 70, bạn hoàn toàn không tạo ra nhiều xương mới.
Lưu ý: Để ngăn ngừa gãy xương, di chuyển là điều tốt nhất bạn có thể làm. Để có lợi cho xương của bạn, di chuyển chống lại lực cản, như đi trên vỉa hè là hữu ích nhất.
Ngoài hoạt động, cần cung cấp cho xương của bạn một lượng canxi tốt.
Nếu bạn không uống sữa, hãy bổ sung canxi và bổ sung vitamin D vì vitamin D cũng rất quan trọng đối với sức khỏe của xương.
Mặc dù chúng ta vẫn có thể hấp thụ một số vitamin từ ánh nắng mặt trời khi chúng ta già đi, nhưng việc hấp thụ vitamin D khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời trở nên khó khăn hơn.
Ngoài ra, nếu bạn đang sử dụng bisphosphonates, một loại thuốc mà nhiều người dùng để ngăn ngừa mất xương, hãy hỏi bác sĩ cẩn thận về cách dùng, thời gian dùng... Đừng tự ý dùng thuốc bạn nhé!

4. Mất trí nhớ

Nhiều người lo lắng rằng họ có thể bị sa sút trí tuệ, vì vậy điều quan trọng là phải biết một số triệu chứng xảy ra trong cái mà chúng ta gọi là "lão hóa thông thường".
Trong quá trình lão hóa thông thường, sẽ mất nhiều thời gian hơn để học các nhiệm vụ mới, chẳng hạn như các kỹ năng máy tính. Cũng sẽ mất nhiều thời gian hơn một chút để truy xuất thông tin mà cuối cùng bạn nhớ được.
Đó là tất cả các vấn đề về trí nhớ bình thường đi kèm với quá trình lão hóa và không nhất thiết có nghĩa là bạn có nhiều khả năng bị sa sút trí tuệ hơn bất kỳ ai khác.
Tuy nhiên, sa sút trí tuệ có thể là vấn đề nếu việc mất trí nhớ bắt đầu ảnh hưởng đến chức năng của bạn: bạn không nhớ thanh toán hóa đơn, quên các cuộc hẹn quan trọng hoặc bị lạc khi bạn lái xe đến những nơi bạn đã đến nhiều lần.
 
Lưu ý: Có rất nhiều ứng dụng hứa hẹn sẽ tăng cường bộ nhớ.
Nhưng lời khuyên tốt nhất là duy trì hoạt động thể chất, xã hội và trí tuệ, làm những điều bạn thích làm. Hãy đọc nếu bạn thích đọc. Nếu bạn thích chơi ô chữ, hãy làm trò chơi ô chữ. Hãy tham gia vào các hoạt động xã hội - tình nguyện, đi chơi với bạn bè hoặc bất cứ điều gì bạn thích - sẽ giúp ích cho bạn.
Giấc ngủ rất quan trọng đối với nhận thức, vì vậy hoạt động trí óc và thể chất trong ngày sẽ giúp bạn thoát khỏi tình trạng mệt mỏi, theo Eat This, Not That!

Khuê Nguyên ( Báo Thanh Niên 

MŨI NÉ -Thơ Phượng Hồng và Thơ Họa

  MŨI NÉ , Con đường khó thở lúc chiều lên Tấp nập dòng xe khuấy động miền Mũi Né ngày xưa an ổn giấc Không gian thuở ấy ái êm đêm Biển trờ...