HỌC PHẬT
Đạo vàng chiếu diệu khắp năm châu
Học Phật con nay hết khổ sầu
Khởi ác một đời thêm nghĩ ngợi
Làm lành suốt kiếp khỏi lo âu
Chuyên tu huệ phước lên bờ giác
Huỷ báng Bồ Đề xuống vực sâu
Hiếu nghĩa chi hơn lòng bác ái
Nương theo chánh pháp thoả mong cầu
Trần Ngộ
Lâm Đồng
Thơ Họa:
SOI ÁNH ĐẠO VÀNG
Sở hữu trong lòng một hạt châu*
Lết lê hành khất, đẫm thương sầu
Mãi ngờ chốn bụi thân tầm gửi
Nào biết phương trời cánh hải âu
Bát Nhã nguyên bày chân tánh ẩn**
Bồ Đề trực ngộ thực tâm sâu***
Từng giây giác niệm, từng giây sống
Trọn với càn khôn chẳng vọng cầu****
Lý Đức Quỳnh
Đồng Nai, 25/5/2015*Hạt châu, hay là hạt minh châu, ẩn dụ chỉ Phật tánh. Trong mỗi con người bất kể sang hèn, đẳng cấp xã hội khác nhau đều có tánh Phật. Nhưng tùy thuộc vào tâm thể và trình độ phát triển tâm linh của mỗi người mà Phật tánh hiện khởi khác nhau. Phật tánh là tánh thấy biết như thật, là tuệ giác giác ngộ, là ánh sáng nội tại soi chiếu trong nhận thức, tư duy và hành động; không bị mê hoặc đắm chìm bởi vô minh, vượt thoát và siêu hóa khổ đau trong mọi biến tướng, trong mọi hoàn cảnh, để sống trọn vẹn với bản tâm thanh tịnh, an lạc, hạnh phúc.
**Bát Nhã là Phật trí, là trí tuệ thấy biết như thật. Ngoài ra, Bát Nhã còn được dùng với nghĩa thể tánh của vạn pháp là tánh Không. Mọi sự vật luôn tồn tại và biểu hiện hai mặt: Tướng và Tánh, theo ngôn ngữ hiện đại là: hiện tượng và bản thể. Mọi sự vật, mọi hiện tượng hiện hành bởi nhiều yếu tố kết hợp lại với nhau trong mối quan hệ nhất quán thành một tổng thể, nhưng do mối quan hệ có điều kiện, tạm thời, nên gọi là tính giả hợp. Về mặt hiện tượng luận trong Phật pháp có Lý Duyên Khởi, giải thích quá trình hình thành, tồn tại, thoái hóa và mất đi của sự vật. Về mặt bản thể luận, có thuyết Tánh Không, tự thể của vạn vật không có một thực tại hằng hữu bất biến, đồng nhất giữa hai thời khắc chuyển động. Làm rõ thêm vấn đề này còn có thuyết Bất Nhị, mọi thực tại luôn đang ở trong dòng vận động và biến đổi, giữa 2 thời điểm tuy không phải một nhưng cũng chẳng là hai. Ngày nay, trong vật lý học cũng đưa ra khái niệm không gian bốn chiều, là không gian động với chiều thứ tư là chiều thời gian, để thay cho cái nhìn tĩnh tại.
***Bồ Đề là tâm giác ngộ, rỗng lặng, trong vắt, ánh sáng ngời tỏa trên cả chiều rộng lẫn chiều sâu, như thị vạn pháp như nó đang là...
****Trong hai câu kết. Giác niệm là chánh niệm tỉnh giác, là phép quán khi hành trì Tứ Niệm Xứ: thân, thọ, tâm, pháp. Bằng phép quán này đưa tâm lang thang bất định, gọi là phóng tâm hay thất niệm, trở về trong giây phút hiện tại, để tiếp xúc với mọi hành trạng, mọi việc đang diễn ra trong tâm lẫn ngoại cảnh, bằng ghi nhận với ý niệm chân chánh. Đây chính là cái ý thức phản tỉnh đồng hành trong quá trình hoạt động của tâm thức. Chánh niệm Tỉnh giác là giây phút sống trọn vẹn trong tỉnh thức, tròn đầy trong tinh thần tương dung tương nhiếp, một là tất cả, tất cả trong một. Một cành hoa chứa cả đất trời, nào mây, gió, đất, nước, các khoáng chất, ánh sáng mặt trời…Khi đau khổ khởi lên, tiếp xúc với nó, cũng thấy trong khổ đau chứa biết bao cung bậc, có cả niềm hân hoan hạnh phúc đã đi qua, có những luyến tiếc xót xa níu giữ bất thành, có khát khao mong đợi ngày sau. Như câu hát của Trịnh, “tôi là em mà em cũng là tôi”, không còn sự phân biệt giữa chủ thể nhận thức và đối tượng nhận thức, nội tại triệt tiêu mọi phân chia đối kháng, mâu thuẫn…Mỗi giây phút trọn vẹn với cả đất trời, thì tâm không còn thời gian tính, không còn khoảng cách ngăn chia để vọng cầu.
KÍNH HỌA. ĐẠO.
Đạo là đuốc Huệ rọi Năm Châu
Đạo vốn Hư Vô xóa mạch sầu...
Đạo giải trái oan,căn nghiệp quả,
Đạo gì̀n Nhân Nhgĩa chẳng phiền âu.
Đạo dìu sanh chúng đem an lạc,
Đạo giữ Thanh Tâm tránh vực sâu.
Đạo dạy Từ Bi Lòng Bác ái...
Đạo mầu Điển chiếu khắp Trời Cao.
Mỹ Nga, ngày 20/09/2026 ÂL,10/08/ Bính Ngọ.
GIÁC NGỘ
Tâm sinh tướng mạo- ẩn chân châu,
Vạn pháp huyền linh giải muộn sầu.
Bồi tẩm kinh luân tiềm tuệ khí,
Tẩy trừ tham dục thoát rầu âu.
Bồ Đề hiện khởi chân kinh tỏ,
Phật trí thâm tàng pháp tánh sâu!
Tứ niệm tường thông, hành trạng ngộ,
Tri nhân tri diện thỏa tương cầu.
Nguyễn Huy Khôi
21-9-2026
NỐI NHỊP CẦU…
Mạt pháp, mạt thời ở Á Châu
Tưởng đâu hướng Phật bớt ưu sầu
Khi bầy ngạ quỷ gieo mầm sợ
Lại đám ma tăng tạo biển âu
Gian dối đưa đường xuôi vực thẳm
Tà dâm đẩy nghiệp xuống đầm sâu
Hai ngàn năm ứng lời căn dặn
Phát tích Chân Tu nối nhịp cầu…
Đông A
21/9/26
.jpg)
.jpg)
